Ботай мәдениеті – тұнған қазына

Елордадағы Ұлттық музейде Тәуелсіздік күні қарсаңында және “Ботай” мемлекеттік тарихи-мәдени музей-қорығының бес жылдық мерейтойына орай “Ежелгі Ботай: дала өркениеті мен қазақ мемлекеттілігінің бастауында” тақырыбында ғылыми-практикалық конференция өтті.
Іс-шараға ғалымдар, тарихшылар, ғылыми қызметкерлер, қоғам қайраткерлері, салалық министрліктің өкілдері қатысты.
Конференция барысында 2021-2023 жылдары “Ботай қонысындағы археологиялық ғылыми-эксперименттік зерттеулер және қамтамасыз ету жүйелерін, өмір салтын және Ботай мәдениетін жеткізушілердің дүниетанымдық-киелі контексттерін модельдеу” бағдарламасы аясында жүргізілген ғылыми зерттеулердің нәтижесі таныстырылды. Үш жылдық жобаның қорытындысы ретінде “Ботай мәдениеті, адам және қоғам: өркениеттік дискурс” монографиясының тұсаукесері болды. Монография авторларының бірі, философия ғылымдарының докторы Сабина Аязбекова қызықты әрі мазмұнды баяндама жасады.
Бұл ғылыми жұмыста пәнаралық тәсілді қолдану нәтижесінде Ботай мәдениетінің әлемдік тарихтың өркениетті дамуына қосқан үлесіне қатысты бірнеше жаңа гипотезалар көрсетілген. Атап айтқанда, Ботай тілінің Алтай тілдер тобымен ортақ тамыры, ежелгі Ботай қоныстарының аумағында прото-мемлекеттіліктің пайда болуы туралы жан-жақты жазылған.
Конференцияда Қазақстан тарихын зерттеудің маңызды кезеңдері, Ботай мәдениеті аспектілерінің ғылыми дамуы туралы тарих ғылымдарының докторы, Германия археология институтының корреспондент-мүшесі Зейнолла Самашев баяндады. Ал “Ботай” музей-қорығының аға ғылыми қызметкері Қуаныш Әбілмәліков Терсек және Ботай археологиялық мәдениеттерінің ортақтығы жайында өз гипотезасын ұсынды.
Ғылыми-практикалық конференцияға қатысушылар Ботай мәдениетін одан әрі кешенді зерттеудің, ескерткіштерді мұражайландырудың, еліміздің тарихи-мәдени мұрасын сақтаудың маңыздылығы туралы айтты.

 

Аманжол НҰРТАЗИН,
“Soltüstık Qazaqstan”.


  Нұртазин А. Ботай мәдениеті – тұнған қазына // Soltustik Qazaqstan. – 2023.- 16 желтоқсан. -№ 150-151. – 6 б.

 

Похожие записи

  • Удивительный директор завода

     45 лет назад ушел из жизни Алексей Сергеевич Ворожев — незаурядный человек, горячо любимый заводчанами директор завода имени Куйбышева, ныне ОАО «ЗИКСТО» (с апреля 1961 года по 19 августа 1971 года), руководитель новой формации, приведший завод имени В. Куйбышева к вершинам славы и наивысшего расцвета. Было ему 47 лет, когда тяжелая болезнь оборвала яркую, но очень короткую жизнь.

  • Ширек ғасырда еңсерілген істер

    Халқымызда «Армансыз адам, қанатсыз құспен тең» деген нақыл сөз бар. Шынымен де, адамды биік белес, асқаралы асуларға жетелейтін арман-мақсат емес пе?! Ал мемлекеттің дамуы үшін алдымен болашаққа дұрыс бағдар жасай алатын көреген басшы қажет. Осыдан ширек ғасыр бұрын Елбасы жас мемлекетіміздің болашағын баянды ету үшін алдағы күндерге арналған стратегиялық бағдарламаларын ұсынды. Ал бүгінгі күні сол кездер алынбайтын қамал секілді көрінген ауқымды жоспарларды еңсеріп, елімізбен құрдас мемлекеттердің көшін бастап тұрмыз.

    Ширек ғасырда қоғамның әлеуметтік-мәдени, экономикалық салалары алға басты. Еліміздің басты байлығы — оның тұрғындары, сондықтан тәуелсіздік жылдарында халықтың денсаулығын жақсартуға да ерекше көңіл бөлінді. Еліміздің «2005-2010 жылдарға арналған денсаулық сақтау саласын дамыту және реформалау» мемлекеттік бағдарламасы қабылданды. Кешендік сипатқа ие бұл бағдарлама аясындағы жоспарлы шаралар саланың дамуына қарқын беріп, тұрғындардың денсаулығын қорғау мақсатында таңдап алынған бағыттың нәтижелігін және дұрыстығын дәлелдеді.

  • Дін — көрінгеннің қолжаулығына айналмауы керек

    Биылғы жылдың үлкен датасы — Қазақстан Республикасы Тәуелсіздігінің 25 жылдығы. Бұл мерейтойдың еліміз үшін мәні мен маңызы ерекше. Осы орайда Тәуелсіздігіміздің  тұғырлы болуында өзіндік үлесін қосқан көрнекті ғалым, танымал қоғам қайраткері Мырзатай Жолбасбековпен елдегі діни ахуал және ислам дінінің бүгіні туралы әңгімелескен едік.

  • Годы, равные векам

     Юбилей, отмечаемый нашей областью в этом году, стал отличным поводом для проведения в Петропавловске международной научно-практической конференции «Регионы Казахстана: история, современность, перспективы», участие в которой приняли более 30 ученых, исследователей со всего Казахстана и России, а также директора государственных архивов республиканского, областного и районного уровней.

  • Толайым табыстардың сенімді кілті

    — Сапар Қапарұлы, Кішкенекөл — әлеуметтік-экономикалық дамуы жағынан ірі ауылдық округтердің бірі. Бұл әкім аппараты құзыреті шеңберінде атқарылатын шаруалар да, шешімін табатын мәселелер де аз емес деген сөз емес пе?
    — Әрине. Түрлі кездесулер барысында тұрғындар тарапынан айтылатын өтініш-тілектерде әлеуметтік-экономикалық мұң-мұқтаждар, проблемалық мәселелер жиі қозғалатындықтан, әрқайсысына назар аудару, тұрақты бақылауға алу, ойдағыдай шешілуін қамтамасыз ету әкімдікпен қатар, мекемелер мен ұйымдарға да тікелей қатысты дер едім.
    Сондықтан қызметтегі өзара үйлесімділік, сабақтастық ауадай қажет. Онсыз істің алға басуы қиын.
    Округтің экономикасын, негізінен, ауыл шаруашылығы құрайды. Соңғы жылдары агроқұрылымдар жаңа техникалармен қамтылып, озық технологияларды игере бастады.