Өлеңнен тапқан бақытын

  Сәбит Мұқанов атындағы облыстық ғылыми-әмбебап кітапханада теріскей өңірде айтыстың дамуына сүбелі үлес қосқан ақын Уахит Темірбековтің туғанына 120 жыл толуына орай “Өмірді өлеңімен өрнектеген ақын” атты еске алу шарасы өтті. Игі іс-шараға ақынның көзін көргендер мен кітапхана оқырмандары қатысты.
Уахит Әбжанұлы 1904 жылы Петропавл округіне қарасты №12 Қуандық ауылында туған, бұл жерді жергілікті жұртшылық “Бөрілі” деп атап кеткен. Қазіргі Шал ақын ауданындағы Сухорабовка ауылдық округіне қарасты Неждановка мен Шортай ауылының маңында орналасқан. Өкінішке қарай, Шортай да, Қуандық та жоқ, тек жұрты ғана қалған.
Облыстың құрметті азаматы Серікбай Құсайынов ақын шығармаларының өзектілігін айтса, Қазақстан Журналистер одағының мүшесі Марал Зейнел-Ғабиқызы ақынның есімдері елге белгілі тұлғалармен шығармашылық байланыста болғанын нақты мысалдар арқылы жеткізді. Петропавл қалалық ардагерлер кеңесінің төрағасы Жангелді Тәжин жерлес ақын-жазушыларымыздың асыл қазынасын ғылыми тұрғыдан зерттеу қажеттігін тіліне тиек етті.
“Уахит Темірбеков жас кезінде молдадан сауатын ашып, кейін жеті жылдық мектепте білім алады. 1926 жылы Покровкадағы ауыл шаруашылығы техникумын тамамдайды. Әуелі (1924 жылы) комсомол қатарына өтіп, аудандық жастар одағы басшыларының бірі атанған. 1927-1928 жылдары Айыртау аудандық милиция бөлімінің бастығы болып қызмет етеді. Әкесі Әбжан ұсталғаннан кейін іле-шала 1930 жылы Уахит та “халық жауы” деген жаламен түрмеге жабылады. Оған тағылған жалғыз-ақ айып – алашордашының баласы болғандығы”, – деді Серікбай Құсайынов.
Облыстық тарихи-өлкетану музейінің ғылыми қызметкері Дәстен Баймұқанов, Уахит Темірбеков пен Әшім Меңдібаевтың айтысы жайлы баяндады.
Кітапхана оқырмандары ақынның өлеңдерін оқып, кештің шырайын кіргізе түсті. Шара қонақтары Уахит Темірбековтің шығармашылығына арналған “Өлеңнен тапқан бақытын” атты көрмені тамашалап, естелік суретке түсті.

Самрат ҚҰСКЕНОВ,
“Soltüstık Qazaqstan”.
Суретті түсірген
Аяжан НҰРАХМЕТ.


Құскенов С. Өлеңнен тапқан бақытын // Soltüstık Qazaqstan.-2024.-27 маусым.-12 б.

 

Похожие записи

  • Даламыздың дүлдүлі,әннің бұлбұлы

     Қазақ халқының әдебиеті мен өнерінің ең озық өкілдерінің бірі ақтангер ақын, дана композитор, үздік әнші Ақан сері Қорамсаұлының туғанына биылғы күзде 165 жыл толып отыр. Тәуелсіз Қазақстан үшін асыл мұраларымызды жаңаша көзқарастармен ұлттық тұрғыдан қарап, үлағаттай түсу ел қуанарлық дәстүрге айналды. Жан дүлдүлі Ақан серінің аты аталғанда, мал дүлдүлі Құлагерді ұмыта алмаймыз. Дауылпаз ақын Мағжан Жұмабаев айтқандай, Ақан сері «өмірін өлеңмен ғана емес, өзінің өмірімен де суреттей білді». Махаббат лирикасының кереметі десек артық болмайды. Құлагердің трагедиясы бір төбе, нақыл сөздері мен философиялық тебіреністері, әзіл-қалжыңдары, қағытпалары, айтыстары сол асыл аңыздай өмірдің айғағы. Ад сегіз қырлы, бір сырлы дарындылығы талай ұрпаққа сабақ болып, салт-дәстүрімізді байытты.

  • «Алаштың» орындалған арман

     Қазақтың тұңғыш саяси-демократиялық «Алаш» партиясының құрылғанына биыл 100 жыл толып отыр. Еліміз тәуелсіздік алып, жариялылық самалыескелі төл тарихымызда жабық тақырыптареа жол ашылып, бұрынғы тоталитарлық жүйенің күштеп таңуымен мызғымастай орнығып келген қиғаш пікір, оғаш ойлардың бұрыстығы дәлелденіп, зымиян саясаттың бет пердесі ашылды.
    Тарихшыларымыз бірауыз сөз айтуға батылы бармайтын бүкіл бір кезең, дәуір тарихы қайта қаралып, бірте-бірте ақтаңдақтардың орны толықтырылуда. Соның ішінде әлі де болса шынайы баға беріліп, тың деректердің негізінде қайта объективті зерттеуді талап етіп отырған нәрсе Алашорда үкіметі мен «Алаш» партиясының және сол кездегі қазақ зиялыларының қызметі. Бұл тақырыпты көптеген ғалымдарымыз зерттеп, өздерінің үлкенді-кішілі еңбектерін жазуда. Мен де өз білгенімді оқырман назарына ұсынуды жөн көрдім.
    1917 жылдың жазына қарай қазақтың либералдық-демократиялық қозғалысы жетекшілерінің уақытша үкіметке деген сенімі әлсірейді. Өйткені, уақытша үкімет Қазақстанда әлеуметтік-саяси мәселелер бойынша іс жүзінде құлатылған патша үкіметінің саясатын жүргізумен болады.
    Қазақстанның өз алдына ұлттық-аумақтық автономия болуы жөніндегі мәселесін мемлекеттік дәрежеге көтереді деген үмітін аяқасты етті. Осыдан кейін уақытша үкіметте шешуші позицияға ие болып отырған кадеттерге деген Әлихан Бөкейхановтың көзқарасы күрт өзгереді. Мұны ол «Қазақ» газетінің 1917 жылғы 23 желтоқсандағы 256-шы санында жарияланған «Мен кадет партиясынан неге шықтым» деген ашық хатында жан-жақты негіз деген.

  • Ғибратты ғұмыр

     Қазіргі замандастарымыздың көпшілігі мектеп қабырғасында жүргенде газет-журналдардың оқырманы болды десек артық айтқандық бола қоймас. Ол кездері қазіргідей әркімнің қолында ұялы телефон түгіл телевизордың өзі ауылда саусақпен санарлықтай еді. Ауылымыздағы хат тасушы Сапура апайдың екі үлкен сөмкесі болатын. Сол сөмкелеріне газет-журналдарды толтырып алып, мектепке таңертең және түстен кейін келіп, әр отбасының жаздырып алатын басылымдарын балаларына тарататын. Көбі облыстық “Ленин туы” (қазіргі “Soltüstık Qazaqstan”) газетін жаздырып алатын.